Tanzimat devri siyaset
adamlarından ve tarihçi. 1867'de İstanbul’da doğdu ve 1935’te yine
burada vefat etti.
Tanzimat devri Dahiliye
müsteşarlarından Celal Beyin torunu ve Tercüme odası Mühimme müdürü
Cemal Beyin oğludur. Soğukçeşme Askeri Rüşdiyesi ile lisan mektebini
bitirdi. 1895’te ise Hukuk Mektebinden mezun oldu. Hindli Hoca
İskender Efendiden Farisi ve Farisi edebiyatını öğrendi. 1881’de
mülazemetle Dahiliye mektubi kalemine girdi. Bu resmi vazifesi yanında
tahsiline de devam etti. Pekçok komisyonlarda çalıştıktan sonra,
çalıştığı kaleme müdür; 1901 senesinde Dahiliye Mektupçusu oldu. 1903
senesinden itibaren Dahiliye müsteşarlığına vekalet etti. Meşrutiyetin
ilanında bu iki vazifeyi yapmaktaydı. 1908 senesinde Sadaret
Mektupçusu, 1909’da Dahiliye müsteşarı oldu. Bu vazifedeyken Gazi
Ahmed Muhtar Paşa kabinesi, sonra Hüseyin Hilmi Paşanın Meclis-i
vükela’da teklifi ve Sultan Reşad’a tavsiyesiyle 1912’de Mabeyn baş
kitabetine tayin edilmiştir. Sultan Reşad’ın vefatına kadar ve
Vahdeddin Hanın tahta geçmesinden sonra da bu vazifede kaldı. Sonra da
Damad Ferid Paşanın ikinci sadaretinde Kuvay-ı milliyeyi asi ilan eden
Hatt-ı hümayuna itirazı üzerine sadrazamla araları tamamen açılarak
Şura-yı devlet, Maliye ve Nafia Dairesi riyasetine nakil suretiyle
1920’de saraydan çıkarıldı. Tevfik Paşanın son defa sadarete gelmesini
müteakib aynı sene içinde sadaret müsteşarlığına tayin olunarak
İstanbul hükumetinin ilgasına kadar bu vazifede kaldı.
Ali Fuad’ın tarihle ilgili bazı eserleri vardır. Bunlar; Rical-i Mühimme-i
Siyasiye, Ma’ruf Simalar, Mesail-i Mühimme-i Siyasiyye, Evdar-ı
Islahat, Tarihi Fırkalar, Afaki Fırkalar ve Görüp İşittiklerim isimli
hatıratıdır.